Een nieuwe stofzuiger voor honderd gulden?

In deze column wil ik uitleggen waarom testen bijdraagt aan het eindresultaat. Denken jullie wel eens terug naar de redenen waarom je ooit bent begonnen in het vakgebied waar je nu werkzaam bent? Waarom ben je IT-er, Tester, BA-er, Projectmanager, of bijvoorbeeld programmeur geworden? Een collega vroeg mij gisteren waarom ik mijn vak zo leuk vond. “Je spreekt er altijd zo enthousiast over”, zei hij, “wat maakt het zo bijzonder voor jou?” Door deze vraag moest ik ineens terugdenken aan het toekomstbeeld dat met me meedroeg toen ik nog fysica studeerde en dacht in tastbare onderzoeksopstellingen, materiaal samples, heliumkolommen en nog maar weinig affiniteit had met IT.

Het is maandagmorgen, het R&D team komt bij elkaar voor hun voortgangsoverleg. De laagstaande winterzon schijnt zacht door de lamellen en zet de vergaderruimte in een diffuus licht. Enkele leden van zijn al aanwezig en wisselen hun weekendervaringen uit onder het genot van een eerste bak koffie. De Industrieel ontwerper komt binnen samen het de projectleider die de aanwezigen inventariseert en kenbaar maakt dat hij graag wil beginnen. “Twee weken geleden hebben we ons nieuwe project besproken” vat hij het mission statement nog eens samen, ”De verkoop van onze huidige stofzuiger, de SZ10, loopt snel terug. Productmanagement heeft ons daarom de opdracht gegeven om een opvolger te ontwikkelen. Deze mag niet duurder zijn en moet aansluiten bij de laatste trends. Ik heb jullie gevraagd om vanuit jullie expertise na te denken over mogelijke oplossingen, en ben benieuwd naar jullie ideeën”. Op dat moment komt Henk binnen. Onder zijn arm draagt hij een zware doos die hij met een geheimzinnige glimlach op tafel zet. “Ga vooral verder”.

Yasmin, de industrieel ontwerpster neemt hierop het woord. Aan de hand van een imposante trend analyse legt zij uit hoe de SZ11 er volgens haar uit zou moeten zien. Applaus, grandioos, alle aanwezigen voelen dat dit de maat gaat zetten voor de alle stofzuigers, yettocome.

Dan staat Henk op, weer die glimlach. Hij schuift de doos naar zich toe en zegt:” De technische afdeling heeft vorige maand een grote technische doorbraak gehad. We kunnen nu stofzuiger motoren maken die nog stiller zijn, minder stroom gebruiken en aanzienlijk grotere zuigkracht hebben”. Hij tilt een groot metalen met draadjes omwikkeld object uit de doos: “Dit is de motor die we nodig hebben om de SL11 een doorslaand succes te maken.. Oehs en Ahhs alom. Wauw. Totdat Bernadette met een zorgelijk gezicht om aandacht vraagt: “Maar”, hakkelt ze, “Die motor gaat toch nooit passen in het ontwerp van Yasmin”.

Dit is de situatie waarin ik mezelf destijds zag werken. Meedenken in een multidisciplinair team dat een duidelijk doel heeft. Waarbij de individuele componenten fantastisch lijken, maar het combineren ervan uitdagingen kent. Het samen zoeken naar de beste oplossing, dat leek me machtig werk. Aan IT dacht ik nog niet, ik had een fysieker wereld beeld. Totdat ik tijdens mijn eerste baan, precies in deze situatie terecht kwam. Goed we maakten geen stofzuigers, maar software. Maar het probleem was het zelfde, het doel ook: het realiseren van een oplossing. Ook had ik een duidelijke rol: ik was software tester. Vanuit deze rol mocht ik kritisch zijn naar klantwens, technische documentatie beoordelen en met alle disciplines praten. Het was mijn taak om net als Bernadette, op zoek te gaan naar problemen. Bijvoorbeeld inconsistenties in het ontwerp, niet samenwerkende berichten interfaces, fouten in het statemodel of database validaties. Goed, dit was niet zo tastbaar als stofzuigermotoren die niet in hun behuizing zouden passen, maar in essentie niet anders.

Voor mij bevat de omschreven herinnering een belangrijke les. Er wordt nog wel eens gediscussieerd over het doel van testen. Testen we om fouten te vinden, om de kwaliteit te verbeteren, de time-to-market te verkleinen of om comfort te bieden aan de stakeholders? Allemaal denk ik. Maar nu ik weer denk aan het stofzuiger-project wordt mij duidelijk dat ik een belangrijke drijfveer heb: “Het gezamenlijk komen tot een werkend product, een oplossing waar we als team enthousiast over zijn en in geloven. En waarmee we bijdragen aan onze business doelen.”.

———————
Derk-Jan de Grood werkt als testexpert bij Valori. Hij adviseert organisaties bij het inrichten en verbeteren van hun testactiviteiten. Als productmanager werkt hij aan innovaties in het Valori dienstaanbod. Daarnaast spreekt en publiceert hij met groot enthousiasme over ontwikkelingen in het testvak.